"Dichtbij huis" Lokale binding en inzet van dorpsbewoners. Onderzoek Sociaal en Cultureel Planbureau

De overheid laat steeds meer taken in de lokale omgeving over aan burgers. Maar door mobiliteit en communicatiemiddelen is deze lokale omgeving een steeds kleiner onderdeel van hun leven gaan vormen. Het is dan ook de vraag in hoeverre hedendaagse Nederlanders wel betrokken zijn bij hun buurt of dorp en zij zich aangesproken voelen door de nieuwe verantwoordelijkheden die hen dichtbij huis worden toegedicht. 

Deze studie onderzoekt de verschillende manieren waarop dorpsbewoners met hun dorp verbonden zijn en gaat tevens in op het belang van deze lokale binding voor de inzet van bewoners voor lokale doelen. Ook wordt de vraag beantwoord in hoeverre dorpen van elkaar verschillen in de mate waarin bewoners zich inzetten voor hun omgeving . Naarmate bewoners meer verantwoordelijkheid krijgen voor hun lokale omgeving is de kwaliteit van deze omgeving ook steeds meer van bewoners afhankelijk. Verschillen tussen dorpen in bewonersinzet kunnen daarom bestaande ruimtelijke ongelijkheden versterken. 

De studie maakt gebruik van het databestand Sociaal Vitaal Platteland. Hieraan namen ruim 7000 bewoners deel van buitengebieden en kleine dorpen (<3000 inwoners).

http://www.scp.nl/Publicaties/Alle_publicaties/Publicaties_2015/Dichtbij_huis

Download rapport "Dichtbij huis"  PDF bestand

http://www.scp.nl/dsresource?objectid=38094&type=org

Bijlagen A - E Dichtbij huis

http://www.scp.nl/dsresource?objectid=38097&type=org

Persbericht Dichtbij huis  PDF bestand

http://www.scp.nl/dsresource?objectid=38131&type=org

Bevorderen van sociaal vitale dorpen

Wat kunnen de gemeenten, maatschappelijke organisaties, dorpsraden en verenigingen doen om ervoor te zorgen dat meer bewoners meer verantwoordelijkheid voor hun leefomgeving op zich nemen? Naar aanleiding van de resultaten van deze studie kunnen enkele inzichten en aandachtspunten worden geformuleerd.

Nieuwe tradities

Behalve sociale binding kwam ook culturele binding als bron van inzet voor lokale doelen naar voren. Deze culturele binding is sterker in kleine dorpen dan in steden, en hoe kleiner het dorp, hoe belangrijker lokale cultuur voor de binding van bewoners is. Lokale culturele gebruiken worden echter verdrongen door de cultuur van de mainstream.

De schaal van lokaal

Hoewel dorpsbewoners gewend zijn zich voor vele bezigheden buiten het dorp begeven, is het dorp voor veel bewoners nog altijd het natuurlijkste schaalniveau voor lokale inzet.

Onderzoeksvragen:

  • De eerste vraag die in dit onderzoek aan bod komt, is: hoe zijn dorpsbewoners verbonden met hun lokale omgeving?
  • Welke relaties bestaan tussen de lokale binding van dorpsbewoners en hun inzet voor lokale doelen?
  • Welke relaties bestaan er tussen de ligging en omvang van een dorp en de inzet van bewoners voor lokale doelen?
  • Welke relaties bestaan er tussen de leefbaarheid van een dorp en de inzet van bewoners? En in hoeverre worden deze verklaard uit verschillen in lokale binding?